โซล่าเซลล์โดนฟ้าผ่าได้ไหม ระบบป้องกันที่ควรมีในภาคใต้

ภาคใต้มีพายุฝนฟ้าคะนองบ่อยตลอดปี คำถามเรื่องฟ้าผ่าจึงเป็นคำถามที่สมเหตุสมผล และเป็นเรื่องที่ผู้ติดตั้งควรตอบให้ชัดตั้งแต่ก่อนเซ็นสัญญา

แผงโซล่าเซลล์ล่อฟ้าหรือเปล่า

ไม่ได้ล่อฟ้าอย่างที่หลายคนเข้าใจ ฟ้าผ่าเลือกลงตามความสูงและรูปทรงของสิ่งปลูกสร้างเป็นหลัก แผงโซล่าเซลล์ที่วางราบไปกับหลังคาแทบไม่ได้เพิ่มความสูงของบ้าน จึงไม่ได้เปลี่ยนโอกาสที่ฟ้าจะผ่าลงบ้านหลังนั้นอย่างมีนัยสำคัญ

สิ่งที่เปลี่ยนไปคือเมื่อฟ้าผ่าลงใกล้ ๆ บ้านจะมีอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์เพิ่มขึ้นที่อาจเสียหายจากไฟกระชาก

ความเสียหายจริงมาจากไฟกระชาก ไม่ใช่ฟ้าผ่าตรง

กรณีที่ฟ้าผ่าลงแผงโดยตรงพบได้น้อยมาก แต่กรณีที่พบบ่อยกว่าคือฟ้าผ่าลงบริเวณใกล้เคียง เช่น เสาไฟฟ้าหรือต้นไม้ห่างออกไปไม่กี่สิบเมตร แล้วเกิดแรงดันไฟกระชากวิ่งเข้ามาตามสายไฟ

อุปกรณ์ที่เสียหายบ่อยที่สุดคืออินเวอร์เตอร์ เพราะเป็นชิ้นที่มีวงจรอิเล็กทรอนิกส์ละเอียดที่สุดในระบบ และเป็นชิ้นที่แพงรองจากแผงทั้งชุด

อุปกรณ์ป้องกันที่ควรมีในใบเสนอราคา

• อุปกรณ์ป้องกันไฟกระชากฝั่งไฟตรงจากแผง ติดในตู้ควบคุมก่อนเข้าอินเวอร์เตอร์
• อุปกรณ์ป้องกันไฟกระชากฝั่งไฟสลับ ระหว่างอินเวอร์เตอร์กับตู้ไฟบ้าน
• ระบบสายดินที่ต่อโครงสร้างรับแผงและกรอบแผงทุกแผ่นเข้าด้วยกันแล้วลงดิน
• การเดินสายที่ไม่ทำให้เกิดวงรอบขนาดใหญ่ ซึ่งเป็นตัวเหนี่ยวนำแรงดันตอนฟ้าผ่าใกล้ ๆ

เวลาเทียบใบเสนอราคาหลายเจ้า ให้ดูว่ามีรายการเหล่านี้ระบุไว้หรือไม่ ถ้าไม่มีให้ถามตรง ๆ เพราะเป็นของที่ราคาไม่แพงเมื่อเทียบกับตัวระบบ แต่เป็นสิ่งที่ตัดออกได้ง่ายเวลาต้องการทำราคาให้ถูกลง

บ้านที่มีสายล่อฟ้าอยู่แล้ว

ถ้าบ้านมีระบบสายล่อฟ้าติดตั้งไว้อยู่แล้ว ต้องออกแบบให้ระบบโซล่าเซลล์อยู่ในเขตป้องกันของสายล่อฟ้า และต้องเว้นระยะห่างระหว่างโครงสร้างแผงกับตัวนำของสายล่อฟ้าให้เหมาะสม

การเอาโครงสร้างแผงไปแตะกับระบบสายล่อฟ้าโดยตรงโดยไม่ได้ออกแบบ อาจทำให้กระแสฟ้าผ่าวิ่งเข้าระบบโซล่าเซลล์แทนที่จะลงดิน ซึ่งเป็นการทำให้แย่ลงกว่าไม่มีอะไรเลย

ประกันครอบคลุมไหม

ความเสียหายจากฟ้าผ่าโดยทั่วไปไม่อยู่ในเงื่อนไขรับประกันของผู้ผลิต เพราะถือเป็นเหตุสุดวิสัย จึงควรตรวจสอบว่ากรมธรรม์ประกันอัคคีภัยของบ้านครอบคลุมทรัพย์สินส่วนนี้หรือไม่

และควรแจ้งบริษัทประกันว่ามีการติดตั้งระบบโซล่าเซลล์เพิ่ม เพราะการเปลี่ยนแปลงระบบไฟฟ้าโดยไม่แจ้งอาจเป็นเหตุให้ปฏิเสธการเคลมได้ในภายหลัง